24 Aralık 2026 tarihi, Atatürk’ün Kırşehir’e gelişinin 107. dönüm yılı. Kırşehir Belediyesinin Kültür-Tarih yayınları serisinden yayımlanan ve Sırrı Kardeş tarafından derlenen Heyet-i Temsiliye ve Mustafa Kemal Kırşehir’de kitabından alıntılara geçmeden önce yazıma, “Kırşehir Kültür Araştırmaları Bilgi Şöleni” kitabından araştırmacı yazar Baki Yaşa Altınok’un kaleme aldığı “Atatürk Mucur’da” araştırma yazısından başlamak istiyorum:
Birinci Dünya Savaşı esnasında Sarıkamış felaketiyle sonuçlanan askerî harekâtı sevk ve idare maksadıyla Enver Paşa Mucur’dan geçerken halkın kendisine büyük yakınlık göstermesinden dolayı, nahiye olan Mucur’u ilçe yapmıştır.
Mondros Ateşkes Antlaşması’yla birlikte Anadolu yer yer Batılı emperyalistlerce işgal edilince tedirginlik, bütün yurtta olduğu gibi Mucur’da da baş göstermişti. Mustafa Kemal ve arkadaşları, vatanseverliğin verdiği duygular ile haince uygulanan onur kırıcı bu durum karşısında “damarlarında dolaşan o temiz kandan” dolayı kayıtsız kalamazdı. Vatanın emperyalistlerden kurtarılması ve tam bağımsızlığı için İstanbul’dan 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkan Mustafa Kemal, Amasya Tamimi ile birlikte Erzurum ve Sivas Kongrelerini tamamladıktan sonra ileride Cumhuriyetin temellerinin atılacağı Ankara’ya yola çıktı.
Aralık 1919 sonlarıyla Ocak 1920 başlarında Tokat ve Erbaa bölgelerinde Alevi yurttaşlardan bazılarının özel amaçlı kişi ve kuruluşların kışkırtmasıyla Rum soyguncularla iş birliği yaptıkları, onlara maddi ve manevi yardımlarda bulundukları öğrenilmişti. Mustafa Kemal, 2 Ocak 1920’de Mucur Askerlik Şubesi Başkanlığına durumu bildirerek Hacıbektaş Çelebisi Cemalettin Efendi’nin ve Baba Salih Efendi’nin Tokat ve Erbaa’daki duruma el koymalarını, gerekli uyarma ve müdahalede bulunmalarının sağlanmasını diledi.
Mustafa Kemal’in Millî Mücadele’yi başlattığı günlerde, Mucur’da Müdafaa-i Hukuk adlı bir cemiyet kurulmuştur. Başkanlığını Kaymakam Ahmet Cevat (Akın) Bey’in üstlendiği bu cemiyette Belediye Başkanı Fıkı’ın Nuri (Dündar), Müftü İsmail Hakkı Efendi, Ahmet Canatan, Hacı Fıkı’nın Derviş, Nuri (Sarıoğlu), Şakir’in Süleyman, Mutafa Aksoy efendiler bulunuyordu. Cemiyet, Damat Ferit Paşa Hükümeti’ni tanımadıklarını 14 Ocak 1920 tarihli telgrafla İstanbul’a bildirmekle göreve başladı. Kurtuluş Savaşı’na 40.000 kuruş para yardımında bulundu.
Belediye Başkanı Nuri Dündar Efendi, Kemal Paşa’ya çektiği telgrafta bundan böyle İstanbul Hükümeti’ni tanımadıklarını, Ankara’ya geçerken Mucur’a uğramalarını istemiş, Kemal Paşa da gönderdiği telgrafta Kırşehir yolu üzerindeki Mucur’a uğrayacağını bildirmişti. Sivas’ta toplanacak kongreye bir heyet gönderme hazırlığına girişen Mucur Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, Askerlik Şubesi Başkanı Sadık Vicdani Bey ile Hacıbektaş Nahiye Müdürü Avni Erkanlı Bey’i bu iş için görevlendirdi. 300 lira yol harçlığı toplandıktan sonra yaylı bir at arabasıyla Sivas Kongresi’ne katılmak için yola çıkan heyet, yolda şiddetli hava muhalefetiyle karşılaştı. Heyet Şarkışla’ya vardığında kongrenin sona erdiği, Mustafa Kemal’in Kırşehir’e geçerken Mucur’a uğrayacağı haberini alınca durumu telgrafla bildirerek geri döndü. Olayın duyurulması üzerine Mucur’da Mustafa Kemal Paşa’yı karşılamak ve kendisine yapılacak olası bir suikastı önlemek için de Yüzbaşı Sadi Bey’in komutasında Genç Ağa’nın Ömer Çavuş, Fitil’in Sadık Köksal’ı, Mustafa Dara, Fıkır’ın Ethem Erkanlı, Karacaören köyünden Süleyman Ağa, Yazıkınık köyünden Hüseyin Aksoy, Karacalı köyünden Molla Hüseyin (Zafer) başta olmak üzere 20 kişilik bir müfreze kuruldu.
Devam edecek.