Kampala yönetimiyle Türkiye arasında son aylarda kamuoyuna yansıyan tartışmalar, Uganda Genelkurmay Başkanı’nın açıklamalarıyla daha sert bir boyuta taşındı. Kainerugaba, Türkiye ile Uganda arasındaki bazı konularda Ankara’yı suçlayan mesajlar yayımlarken son olarak ülkedeki Türk vatandaşlarını hedef aldı.
Generalin açıklamalarında özellikle Türkiye’de bulunan Ugandalı blogger Fred Lumbuye konusu öne çıkıyor. Lumbuye’nin Uganda yönetimine yönelik eleştirileri nedeniyle Kampala tarafından iadesinin istendiği, Türkiye’nin ise bu konuda talep edilen adımı atmadığı yönündeki iddialar gerilimin merkezinde yer alıyor.
FRED LUMBUYE OLAYI NEDİR?
Fred Kajubi Lumbuye, Uganda Devlet Başkanı Yoweri Museveni yönetimini eleştiren Ugandalı bir blogger olarak biliniyor. Türkiye’de bulunan Lumbuye’nin Uganda tarafından geri gönderilmesi uzun süredir Kampala’nın talepleri arasında gösteriliyor.
Uganda tarafındaki bazı siyasetçiler ve Kainerugaba’ya yakın isimler, Türkiye’nin Lumbuye’yi teslim etmemesini eleştiriyor. Bu mesele nedeniyle daha önce de Türkiye’nin Kampala Büyükelçiliği önünde protesto çağrıları yapıldı.
Son dönemdeki gerilimin önemli kısmı da bu dosyanın etrafında şekilleniyor. Kainerugaba’nın açıklamaları, Lumbuye meselesinin Uganda tarafında yalnızca hukuki bir konu olarak değil, ulusal güvenlik ve siyasi mücadele başlığı olarak da ele alındığını gösteriyor.
MUHOOZİ KAINERUGABA NEDEN TÜRKİYE'Yİ HEDEF ALIYOR?
Kainerugaba’nın Türkiye’ye yönelik eleştirileri yalnızca Lumbuye’nin iadesiyle sınırlı değil. General, Türkiye’nin Somali’deki faaliyetleri üzerinden de Ankara’ya yönelik sert suçlamalarda bulundu.
Uganda, uzun yıllardır Somali’de güvenlik ve askerî operasyonlarda rol oynuyor. Kainerugaba daha önce Türkiye’nin Somali’deki liman, havalimanı ve diğer altyapı faaliyetlerinden ekonomik fayda sağladığını savunarak Uganda’nın askerî katkısı karşılığında 1 milyar dolarlık “güvenlik payı” talep etmişti.
Bu talep Türkiye tarafından kabul edilmiş bir anlaşma olarak ortaya konulmuş değil. Generalin sosyal medya açıklamaları üzerinden gündeme gelen bu iddialar, son dönemdeki gerilimin diğer ayağını oluşturuyor.
18 EYLÜL'DE TÜRK BÜYÜKELÇİLİĞİ ÖNÜNDE NE OLACAK?
Kainerugaba, 18 Eylül’de Kampala’daki Türk Büyükelçiliği önünde geniş katılımlı bir gösteri yapılması talimatı verdi. PLU Genel Sekreteri Fadhil Twalla’nın organizasyondan sorumlu olacağı açıklandı.
PLU’nun 10 Eylül’de yaptığı toplantıda gösteri için bölgesel ve yerel teşkilatların hazırlıkları ele alındı. Bu nedenle 18 Eylül tarihi, Uganda-Türkiye geriliminin seyri açısından yakından izlenecek.
Kainerugaba ayrıca gösteri sırasında Türk ajanı olarak gördüğü kişilerin tutuklanabileceğini öne süren tehditkâr ifadeler kullandı. Bu sözlerin uygulanıp uygulanmayacağı ise ayrı bir konu.
TÜRKİYE UGANDA İLİŞKİLERİ KOPMA NOKTASINDA MI?
Türkiye ile Uganda arasındaki diplomatik ilişkiler 1969’dan bu yana devam ediyor. Türkiye’nin Kampala’da büyükelçiliği bulunuyor ve iki ülke arasında ticaret, yatırım, eğitim ve çeşitli alanlarda ilişkiler mevcut.
Bu nedenle Kainerugaba’nın sert açıklamalarına rağmen Türkiye ile Uganda’nın resmî diplomatik ilişkilerinin sona erdiğini söylemek mümkün değil. Türk vatandaşlarının topluca ülkeden çıkarılmasına yönelik açıklamanın da Uganda devletinin resmî ve uygulanmış bir kararına dönüşüp dönüşmediği henüz net değil.
