Kırşehir pazar yerinde mikrofon uzattığımız üreticiler ve pazarcı esnafı, hem kendi yaşadıkları sorunları hem de vatandaşın ekonomik sıkıntılarını anlattı. Kırşehir Çiğdem ekibi olarak şehir pazarında mikrofonumuzu üretici ve pazarcı esnafına uzattık. Artan maliyetlerden vatandaşın alım gücüne, üreticinin yaşadığı zorluklardan pazarlara olan ilginin azalmasına kadar birçok konu gündeme geldi. En dikkat çeken açıklama ise 23 yaşındaki genç bir çiftçiden geldi.
"Maliyetimiz, Satış Fiyatını Geçiyor"
Kaman'dan geldiğini belirten genç üretici Muhammet, yaklaşık iki haftadır Kırşehir pazarında satış yaptıklarını söyledi. Ürünlerini müşterilere seçtirerek sattıklarını, bugüne kadar olumsuz bir geri dönüş almadıklarını ifade eden Muhammed, asıl sorunun üretim maliyetleri olduğunu dile getirdi.
Üretim giderlerinin her geçen gün arttığını belirten genç çiftçi, birçok zaman ürünü maliyetinin altında satmak zorunda kaldıklarını söyleyerek vatandaşın alım gücünün de ciddi şekilde düştüğünü ifade etti.
"Çiftçi Baş Tacıydı, Şimdi Ayak Altında"
Röportajın en dikkat çeken bölümü ise yetkililere yaptığı çağrı oldu.
Genç çiftçi, geçmişte üreticinin değer gördüğünü ancak bugün aynı ilginin kalmadığını belirterek, "Çiftçiyi el üstünde tutmaları lazım. Önceden çiftçi baş tacıydı, şimdi çiftçi ayak altında. Çiftçiyi, üreticiyi destekleyin. Üreteni destekleyin." ifadelerini kullandı.
Pazar yerlerinin hem üreticinin hem de vatandaşın kazandığı yerler olduğunu söyleyen Muhammed, marketlerde bekletilen ürünlerin daha yüksek fiyatlarla satıldığını, pazarda ise ürünlerin taze ve doğrudan üreticiden tüketiciye ulaştığını dile getirdi.
"Bu Gidişle Çiftçiliği Bırakabilirim"
Henüz 23 yaşında olduğunu ve 15 yaşından beri toprakla uğraştığını söyleyen genç üretici, yaşadığı ekonomik sıkıntılar nedeniyle mesleğini bırakmayı bile düşündüğünü açıkladı.
Çiftçiliği bırakması halinde sanayi kuruluşlarında çalışmak zorunda kalacağını belirten Muhammet, yine de gönlünün üretmekten yana olduğunu söyledi. Yetkililere destek çağrısını yineleyen genç çiftçi, köylerin ve üretimin yaşatılması gerektiğini vurguladı.
Pazarcı Esnafı da Üreticiyi Haklı Buldu
Pazarcı esnafı Serkan da üreticinin yaşadığı sıkıntılara dikkat çekti. Ürün fiyatlarının zaman zaman ciddi şekilde düştüğünü belirten esnaf, artan işçilik maliyetleri karşısında üreticinin para kazanmasının zorlaştığını söyledi.
"Domates para etmiyor ama işçi yevmiyesi sürekli artıyor." diyen esnaf, üreticinin emeğinin karşılığını almakta zorlandığını ifade etti.
"Vatandaş Pazardan Uzaklaşıyor"
Bir diğer pazarcı Erdoğan Balyemez ise son dönemde pazara olan ilginin azaldığını söyledi.
Vatandaşların marketleri tercih ettiğini ifade eden Balyemez, buna rağmen pazarda her gün taze ürün satıldığını belirtti. Yaz aylarında sıcak hava nedeniyle ürünlerin aynı gün tüketilmesi gerektiğini, kışın ise don olaylarının büyük zarar verdiğini anlatan esnaf, kapalı pazar alanı ve soğuk hava deposu ihtiyacına dikkat çekti.
Sıcak hava nedeniyle özellikle meyvelerin kısa sürede bozulduğunu söyleyen Balyemez, bu durumun hem üreticiye hem de esnafa ekonomik kayıp oluşturduğunu dile getirdi.
Kırşehir pazarında konuşan üretici ve esnafın ortak talebi, üretimin daha güçlü şekilde desteklenmesi oldu. Artan maliyetler, düşen alım gücü ve pazarlardaki hareketliliğin azalması hem üreticiyi hem de tüketiciyi doğrudan etkiliyor.
Tarım yalnızca çiftçinin geçim kapısı değil, aynı zamanda gıda güvenliğinin de temelini oluşturuyor. Genç üreticilerin "çiftçiliği bırakmayı düşünüyorum" noktasına gelmesi ise kırsalda üretimin geleceği açısından önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Üretimin sürdürülebilmesi için destek politikalarının güçlendirilmesi, maliyetlerin azaltılması ve üreticinin emeğinin karşılığını alabileceği bir ekonomik ortamın oluşturulması gerektiği yönündeki çağrılar, pazar tezgâhlarından yükselmeye devam ediyor.
