Kırşehir'de yaz tatilinin başlamasıyla birlikte başta Avrupa ülkeleri olmak üzere yurt dışında yaşayan gurbetçiler memleketlerine dönmeye başladı. Biz de Çiğdem Haber olarak mikrofonumuzu Kırşehir esnafına uzattık ve "Gurbetçilerin dönüşü işlerinizi nasıl etkiledi?" diye sorduk.
Esnafın verdiği yanıtlar ise ortak bir tabloyu ortaya koydu. Kırşehir'de gurbetçi hareketliliği bazı sektörlerde önemli bir canlılık oluştururken, bazı sektörlerde ise beklenen etkiyi yaratmadı.
Esnaf İkiye Bölündü
Çarşıdaki gözlemler, sektörlere göre farklı bir tabloyu ortaya çıkardı. Hazır giyim ve tekstil gibi gurbetçilerin yaşadıkları ülkelerde kolayca ulaşabildiği ürünleri satan esnaf, satışlarda belirgin bir artış olmadığını belirtirken; çeyiz ürünleri, kına malzemeleri, kuruyemiş, baharat ve yöresel ürün satışı yapan işletmeler ise gurbetçilerin gelişiyle birlikte yoğunluk yaşadıklarını ifade etti.
Bazı esnaf ekonomik şartların alım gücünü düşürdüğünü söylerken, bazıları ise gurbetçilerin çarşıya önemli bir hareketlilik kazandırdığını dile getirdi.
"Eskisi Gibi Değil"
Uzun yıllardır esnaflık yapan Çöl Pazarı işletmecisi Hüseyin Beydoğan, geçmiş yıllarda gurbetçilerin satışları çok daha fazla artırdığını belirterek son dönemde ekonomik şartların etkisinin hissedildiğini söyledi.
Beydoğan, son bir iki yılda belirgin bir düşüş yaşandığını ifade ederek, bunun temel nedenlerinden birinin enflasyon olduğunu dile getirdi.
"Geçen yıl Euro yaklaşık 40 liraydı, bugün 53-54 lira seviyesinde. Ancak aynı dönemde enflasyon yüzde 100'ü geçti. Gurbetçinin kazancı arttı gibi görünse de alım gücü aynı oranda yükselmedi." dedi.
Türkiye'nin artık fiyat avantajını büyük ölçüde kaybettiğini aktaran Beydoğan, gurbetçilerin bu konuda sık sık kendilerine serzenişte bulunduğunu söyledi.
"Gurbetçiler bize Türkiye'nin artık çok pahalı olduğunu söylüyor. Birçok ürünü buradan almak yerine yaşadıkları ülkelerden almayı tercih ediyorlar. Bu da bizi olumsuz etkiliyor." ifadelerini kullandı. Yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen umutlarını koruduklarını belirten Beydoğan, sezonun geri kalanından beklentilerinin sürdüğünü de sözlerine ekledi.
"Onların Gelmesi Çarşıya Canlılık Katıyor"
Yaklaşık 50 yıldır esnaflık yapan Kağnıcılar Tuhafiye'nin sahibi Rıza Kocaman ise gurbetçilerin gelişinden oldukça memnun olduklarını anlattı. Kocaman, gurbetçilerin özellikle düğün sezonuna yönelik alışveriş yaptığını belirterek, satışların ciddi şekilde arttığını söyledi.
"Gurbetçilerin gelişi satışlarımızı süper etkiledi. Onları zaten bekliyoruz. Geldiklerinde piyasaya canlılık geliyor." diye konuştu.
Sektörlerinin doğrudan gurbetçilere hitap ettiğini belirten Kocaman, en çok kına organizasyonlarında kullanılan ürünlerin ilgi gördüğünü ifade etti. "Biz ağırlıklı olarak kına malzemesi satıyoruz. Bu yıl özellikle yazılı tefler ve duvaklar çok ilgi görüyor. Ürünleri kişiye özel hazırlıyoruz." dedi.
Gurbetçilerin Bavullarında Kırşehir Lezzetleri Var
Uzun Çarşı esnafından Arif Karaboğa da gurbetçilerin özellikle yöresel gıda ürünlerine yöneldiğini söyledi. Karaboğa, gurbetçilerin dönüş dönemlerinde iş yerlerinde ciddi bir yoğunluk yaşandığını belirterek şunları söyledi:
"Gurbetçilerin mutlaka faydası oluyor. Dönüş zamanlarında yoğunluk artıyor. En çok kuruyemiş, baharat, bakliyat ve bamya alıyorlar." dedi.
Yurt dışında aynı ürünleri bulmanın zor ya da pahalı olduğunu ifade eden Karaboğa, bu nedenle gurbetçilerin yiyecek ihtiyaçlarının önemli bölümünü Türkiye'den karşıladığını belirtti. "En fazla kuruyemiş ve baharat satıyoruz. O ürünlerde ciddi talep var." ifadelerini kullandı.
Ortak Görüş: Hareketlilik Var Ama Her Sektörde Değil
Esnafın değerlendirmeleri, gurbetçilerin Kırşehir ekonomisine katkısının sektörlere göre değiştiğini ortaya koydu. Hazır giyim ve tekstil sektöründe beklenen hareketlilik görülmezken, çeyiz ürünleri, kına malzemeleri, kuruyemiş, baharat ve yöresel ürün satışı yapan işletmeler gurbetçi sezonundan memnun olduklarını ifade etti. Ekonomik koşulların etkisi hissedilse de esnafın önemli bir bölümü yaz sezonunun ilerleyen günlerinde hareketliliğin artmasını umut ediyor.
