Yasa dışı yollardan elde edilen, hak ederek kazanılmayan her şeydir.
Dini kurallara göre yasaklanmış, yenilmesi, içilmesi, yapılması ve söylenmesi gibi şeyler haramdır.
Montesquieu derki;
" Laf yetiştirmekten, kendini yetiştirmeyi unutmuş insanlar var."
Haramdan uzak durarak öyle bir insan ol ki; "Allah sana, senin gibi birisini versin" dediklerinde rahatlıkla âmin diyebilesin. Devlet malının muhafazasında, komşuların mallarını emanetinde daima dürüst olmalıyız onları usulsüz bir şekilde harcamak ve insanları zarara sokmak haramdır.
Kendi nikahlından başkasına eğri gözle bakmak, insanların açıklarını söylemek haramdır.
Haramdan uzak durarak; denk gelişleriniz doğru zamanlara, rast gelişleriniz güzel insanlara olsun. İnsan olmak kuruş ile değil, duruş ile ölçülür. Size teslim edilen emanete hıyanetlik etmek haramdır. Diline sahip olamadan birisi hakkında kötü sözler söylemek, hakkında dedikodu çıkarmak haramdır.
"Dikenli dille gönül okşanmaz."
Birileri hakkında kötü sözler söyleyip sonradan külliyen inkâr etmek haramdır. Yanlış düşünebilirsin, yanlış anlayabilirsin. Ancak bildiğin halde yanlış yapmak haramdır. Dünyada en huzursuz insan harama bakan, haram yiyen insandır.
Unutulmamalı. Güzel ahlak, güzel yüzden daha uzun ömürlüdür. Haram yiyen bir kişi her zaman için huzursuzdur. Vehimlidir. Çaresizdir. Haram yiyen bir insanı asla uyku tutmaz. Yaptıkları rüya aleminde bile onu rahatsız eder.
Dürüst çalışan bir kişinin gelirine göz dikmek, onu araklamaya çalışmak haramdır. Yapmaz demeyin! Uygun ortam olduğunda herkes her şeyi yapar.
Eşyaya ve paraya, insandan daha çok önem verenden uzak duracaksın. Çünkü o kişinin karnı cıfıt çarşısı gibidir. Haram yemediği gün rahatsızlık duyar.
Bir iş yaparken; o işin yapımında hesaptan içe oynamak haramdır. Boş çuval ayakta durmaz. Haram yiyen insanlarda aynı boş çuval gibidir. Parasız alınan şey insana tatlı gelir. Beleş atın dişine bakılmaz.
Gerçekleşmesine imkân olmayan ham hayal peşinde koşup, harama bakmak, haram yemek kötülüklerin en aşağısıdır. Asla haram yememeli, ondan uzak durmalı. Doğru söz işine gelmeyenin zoruna gider.
Unutmayın!
"Bir baş soğan, bir kazanı kokutur."
Harama bakan kişilerin yanında olmak, onların dediklerini yapmak, serseri sapı silik kişilerle dolaşmak kendi sonunu hazırlar.
Kadınlara karşı hovardaca davranıp, bıyık bükmek haramdır. Böyle kişilerden oldukça uzak durmalıyız. Harama bakmak düz duvara tırmanmak gibidir. Fesat kuran kimselerin yanına varıp yanlış yapmak, harama bakmak kendi sonunu hazırlamak demektir.
Hastalıklı mantıkla hareket edip. Harama bakacak olursanız kendi kalenize gol atmış olursunuz. Çünkü her şeyin bir bedeli vardır. Sahipsiz köy merasında atsız cirit oynatarak harama gidersen başa neler geleceğini iyi hesap etmelisin.
Sözün özü;
"Tellağın önüne yatan,
Şaplağına katlanır."
Harama bakan ve haram yiyen mutlaka sıkıntı çeker. Bunun içindir ki, her türlü haramdan uzak duralım. Helalımızla yetinelim. Helal kazancımıza söz söyletmeyelim.